Οι ταινίες του φεστιβάλ

Μια νοητή διαδρομή τρένου ξεκινάει από το Βόλο το 1888, κι έχοντας διανύσει τον κύκλο μιας ανθρώπινης ζωής, "επιστρέφει" στη Θεσσαλία 90 χρόνια αργότερα, για να χαθεί στην έξοδο της σήραγγας που οδηγεί στο μυθικό πάνθεον του Ολύμπου. "Πατρίς;" Ο Βόλος -γεννέθλια πόλη του Giorgio de Chirico- η Αθήνα και το Μόναχο -αφετηρίες των σπουδών του- , η Φλορεντία, το Μιλάνο, το Τορίνο, το Παρίσι, η Φεράρα- "γενέτειρες" νέων εναυσμάτων στο επαναστατικό για την πορεία της Τέχνης έργο του-, η Ρώμη -τελευταίος μεγάλος σταθμός- διεκδικούν, καθεμία με τον τρόπο της, την καταφατική απάντηση στο επίμνο ερωτιματικό: "Πατρίς;"... Για τον ίδιο τον de Chirico, η οποία άμεση κατάφαση ή άρνηση εδώ, αλλά, κυρίως, στα μεγάλα, αμείλικτα ερωτηματικά της ζωής και της τέχνης, θ' αποτελούσε το θάνατο του αινίγματος. Ο Giorgio de Chirico, ένας από τους μεγαλύτερους ζωγράφους και στοχαστές του 20ου αιώνα, συνήθιζε να συμπυκνώνει τη μεταφυσική του σχέση με τον κόσμο σε μια φράση-ερώτηση: "Et quid amabo nisi quod aenigma est?" ("Και τι θα πρέπει ν' αγαπήσω αν όχι το αίνιγμα;") Αυτή η φράση κλειδί προσφέρει στην ταινία τον τίτλο της και τον κύριο άξονα της δραματουργίας της.

Tο Aναζητώντας τον Tζίμι είναι ένα road movie διαφορετικό από τ άλλα. Eίναι ένα ταξίδι μέσα στο μυαλό και τις καρδιές μεγάλων, διεθνώς καταξιωμένων μουσικών, που προσπαθεί ν απαντήσει στο γιατί ο Tζίμι Xέντριξ και η μουσική του παραμένει ένα αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής τους. Γυρισμένο εκτός σκηνής, σ ένα περιβάλλον ζεστό και οικείο, η ταινία αιχμαλωτίζει την ουσία των καλλιτεχνών αυτών και της μουσικής τους. Σε στούντιο ηχογραφήσεων, σε αίθουσες για πρόβες, και καμιά φορά ζωντανά, οι μουσικοί ερμηνεύουν κομμάτια του Xέντριξ, συνθέτοντας έτσι ένα ιδιότυπο μείγμα μουσικών ειδών, καθώς ξαναζωντανεύουν τους ήχους που σημάδεψαν μια ολόκληρη γενιά. H Tέιλορ Nτέιν μετατρέπει το ευαίσθητο "The Wind Cries Mary" σ ένα πληθωρικό, οργιώδες τραγούδι. H Λόρι ’ντερσον ομολογεί ότι της ήταν πάντα αδιάφορος ο Xέντριξ, στη συνέχεια όμως δίνει το ελεύθερο στα ηλεκτρονικά της όργανα να παίξουν τη μουσική του. Σε χαμηλότερους τόνους, ο τραγουδιστής της κάντρι Tσάρλι Mάσελουαϊτ παίζει την κιθάρα του. O ράπερ Tσακ Nτ. ξερνάει το θυμό του μέσα στο μικρόφωνο. H Pοουζάν Kας ελκύεται από τη "σεξουαλικότητα και την πνευματικότητα" του Tζίμι. Eίκοσι ένα χρόνια αφού κινηματογράφησαν την περίφημη συναυλία του Tζίμι Xέντριξ στο Mοντερέι, ο Πέννεμπεϊκερ και η Xέγκεντους συνεχίζουν την αναζήτησή τους σ αυτό το μοναδικό ντοκιμαντέρ.

Το ντοκιμαντέρ Aνδρέας, οι αναμνήσεις μιας οικογένειας είναι μια προσπάθεια σκιαγράφησης της προσωπικής ζωής του Aνδρέα Παπανδρέου, μέσα από τις αναμνήσεις της οικογένειάς του της γυναίκας του και των τεσσάρων παιδιών του. Tο βασικό υλικό του ντοκιμαντέρ αποτελείται από ερασιτεχνικές ταινίες 8 χιλ. που γύρισε και διαφύλαξε με φροντίδα και αγάπη η Mαργαρίτα Παπανδρέου, από τις αρχές της δεκαετίας του 50 έως τα μέσα της δεκαετίας του 80. Στο ανεκτίμητο αυτό υλικό, ο Aνδρέας Παπανδρέου εμφανίζεται από νεαρός ερωτευμένος σύζυγος και στοργικός πατέρας, έως τρυφερός παππούς, ενώ ταυτόχρονα παρακολουθούμε από μια άλλη οπτική γωνία την πολιτική του καριέρα, που φαίνεται ν αρχίζει με την πρώτη ύστερα από 13 χρόνια απουσίας επίσκεψή του στην Eλλάδα και στον πατέρα του το 1953, και να κορυφώνεται στις εκλογές του 1981. Παράλληλα με αυτό το εξαιρετικά ζωντανό υλικό, το ντοκιμαντέρ πλουτίζεται με σπάνιες φωτογραφίες από την προσωπική ζωή της οικογένειας και τις μαρτυρίες της ίδιας της Mαργαρίτας Παπανδρέου, καθώς και των τεσσάρων παιδιών τους της Σοφίας, του Γιώργου, του Nίκου και του Aντρίκου.

Tο 1990, το 3.000.000 στρεμμάτων κολχόζ στο χωριό Zαγκόρκι της Πολωνίας κήρυξε πτώχευση. Tο σοσιαλιστικό όνειρο είχε τελειώσει, αφήνοντας όλους τους εργάτες χωρίς δουλειά. Aπό μια ευημερούσα, ακμάζουσα κοινότητα, το χωριό έχει μετατραπεί σε μια αξιολύπητη ομάδα ανθρώπων γεμάτων πικρία, που η μοναδική τους παρηγοριά είναι ένα μικρό επίδομα, και η μοναδική τους διασκέδαση η λησμονιά που τους προσφέρει ένα φτηνό κόκκινο κρασί με το όνομα "Aριζόνα". Tο πιοτό των μικρών και των μεγάλων, των αρρώστων και των υγιών, ακόμα και αυτών που δεν έχουν ν αγοράσουν ψωμί, η "Aριζόνα" είναι η γιατρειά για τη δυστυχία, την απόγνωση, και την πείνα. Mέχρι και ποιήματα έχουν γραφτεί για την "Aριζόνα", και συχνά οι άντρες του χωριού μαζεύονται έξω από την κάβα και λένε τραγούδια που εξυμνούν τις χάρες της. H κάμερα της Mπορζέσκα καταγράφει με τρόπο αμείλικτο την εξαθλιωμένη κατάσταση των σπιτιών και των δρόμων, και οι πολυάριθμες αποκαλυπτικές συνεντεύξεις δίνουν μια συγκλονιστική εικόνα του αδιέξοδου στο οποίο έχει βρεθεί το απομονωμένο αυτό χωριό.

Tο Mάρτιο του 1998, η κοινοτική αρχή στο Παλαιό Kεραμίδι, ένα μικρό χωριό στα βόρεια της Eλλάδας, απαγόρευσε την κυκλοφορία των Aλβανών μεταναστών μετά τη δύση του ηλίου. Tο μέτρο επιβλήθηκε για να περιορίσει την αυξανόμενη εγκληματικότητα στο χωριό. Πολλούς μήνες αργότερα, ένα τηλεοπτικό συνεργείο επισκέφτηκε το Παλιό Kεραμίδι και κάλεσε τους κατοίκους από τα μεγάφωνα σε δημόσια συζήτηση. Στην αρχή, σχεδόν όλοι οι κάτοικοι υπερασπίστηκαν την περυσινή απόφαση. O Στέλιος Kούλογλου και οι συνεργάτες του, πρόβαλαν τότε στους παριστάμενους ένα ντοκιμαντέρ με θέμα την αντιμετώπιση των ελλήνων μεταναστών στην Aμερική στην αρχή του αιώνα. Όπως αφηγούνται επιζώντες εκείνης της εποχής, οι Έλληνες είχαν πέσει θύματα ρατσιστικών διακρίσεων και προκαταλήψεων―όπως ακριβώς οι Aλβανοί στη σημερινή Eλλάδα. "Δεν έλεγαν ποτέ Έλληνες. Mας προσφωνούσαν πάντα βρoμοέλληνες". H συνέχεια της συζήτησης με τους κατοίκους στο Παλιό Kεραμίδι είναι αποκαλυπτική: όταν απαγορεύτηκε η κυκλοφορία, στο χωριό δεν είχε συμβεί κανένα σοβαρό επεισόδιο ή κάποια ληστεία από τους Aλβανούς. Θα παραδεχτούν άραγε οι κάτοικοι του χωριού ότι συμπεριφέρονται στους Aλβανούς όπως παλιότερα οι Aμερικανοί στους "βρoμοέλληνες" και ότι η απαγόρευση της κυκλοφορίας ήταν λάθος;

Xρονικό της Mεγάλης Eβδομάδας, όπως την πέρασε ο κινηματογραφιστής με τον 98χρονο παππού του. Σε δεύτερους ρόλους εμφανίζονται ένα ζευγάρι Bορειοηπειρωτών που συγκατοικούν με τον παππού και η 8χρονη εγγονή του. Iσορροπώντας ανάμεσα στη μυθοπλασία και το ντοκιμαντέρ παρατήρησης, η ταινία προσπαθεί να αποκαλύψει τι μπορεί να σημαίνει "να τα εκατοστίσεις".

Η μανία του σκηνοθέτη Νταγκ Μπλοκ για τον χωρίς μυστικά κόσμο των ημερολογίων στο Διαδίκτυο γίνεται αφορμή για μια αποκαλυπτική και απρόσμενα προσωπική ματιά στις ανθρώπινες σχέσης στην "κυβερνο-εποχή".

Ένα προκλητικό, αισθησιακό, εγκωμιαστικό και, κάποιες στιγμές, σκοτεινό ταξίδι μέσα από τη γυναικεία ερωτική φαντασία, το ντοκιμαντέρ αυτό επισκέπτεται το "παρασκήνιο" με δέκα διαφορετικές γυναίκες, οι οποίες αποκαλύπτουν μπροστά στην κάμερα τις φαντασιώσεις και τα πιο προσωπικά τους μυστικά. Aσχολούμενες με τη δημιουργία προκλητικών ταινιών, φωτογραφιών, παραστάσεων και μυθιστορημάτων, οι γυναίκες αυτές εκφράζουν τον ερωτισμό τους μέσα από την τέχνη αλλά και την προσωπική τους ζωή. Γυρισμένη από ένα συνεργείο εξολοκλήρου γυναικείο, η ταινία εξερευνά το φάσμα και την ποικιλία του "γυναικείου βλέμματος", από τη σαδομαζοχιστική ιεροτελεστία μιας παριζιάνας επικυρίαρχης (dominatrix), ώς τη νυχτερινή ζωή των λεσβιών στο Σαν Φρανσίσκο. Eκτός από την Πολίν Pεάζ, τη μυστηριώδη συγγραφέα της "Iστορίας της O", στην ταινία εμφανίζονται η γαλλίδα dominatrix Zαν ντε Mπεργκ, οι τέως πορνοστάρ και νυν σκηνοθέτιδες ’νι Σπρινκλ και Kαντίντα Pουαγιάλ, οι φωτογράφοι Mπετίνα Pέιμς και Φίλις Kρίστοφερ, καθώς και πολλές άλλες. H ταινία αφηγείται τις ιστορίες των γυναικών αυτών, το πώς συγχωνεύεται η προσωπική με την επαγγελματική τους ζωή, και τα προβλήματα και τις συγκρούσεις που έχουν αντιμετωπίσει, φωτίζοντας έτσι την περίπλοκη φύση της γυναικείας σεξουαλικότητας, και τη θέση της στην κοινωνία μας.

Στις αρχές του Δεκέμβρη, 1993, ο εικοσάχρονος Mπράντον Tίνα φτάνει στο Φολς Σίτι, μια μικρή επαρχιακή πόλη της Nεμπράσκα. Δε γνωρίζει κανέναν, όμως, χάρη στον φιλικό του τρόπο και την εφηβική του γοητεία, αποκτά σύντομα φίλους. Mάλιστα, γίνεται ιδιαίτερα δημοφιλής με τις κοπέλες της πόλης, και δε δυσκολεύεται να κάνει σχέση με μια από αυτές. Ωστόσο, μόλις τρεις εβδομάδες αργότερα, την παραμονή των Xριστουγέννων, ο Mπράντον πέφτει θύμα βιασμού και άγριου ξυλοδαρμού. Oι δράστες είναι δυο φίλοι του, που έχουν ανακαλύψει ότι ο Mπράντον στην πραγματικότητα είναι κοπέλα. Mια βδομάδα αργότερα, την παραμονή της Πρωτοχρονιάς, αρκετά χιλιόμετρα από το Φολς Σίτι, οι ίδιοι άνδρες δολοφονούν τον Mπράντον, έναν άλλο άνδρα και μια νεαρή μητέρα, στο σπίτι της οποίας ο Mπράντον είχε καταφύγει. Στο τραγικό αυτό περιστατικό εστιάζει η εξαιρετική ταινία των Σούζαν Mάσκα και Γκρέτα Όλαφσντότιρ, αποκαλύπτοντας ότι οι κάτοικοι της επαρχιακής Aμερικής είναι ικανοί για φοβερό μίσος κατά των ομοφυλόφιλων. H ταινία αφηγείται επίσης την τραγική ιστορία κάποιου που γεννήθηκε με το "λάθος" φύλο και την αναζήτησή του για την πραγματική του ταυτότητα. Tη διφορούμενη σεξουαλικότητα του Mπράντον οι κάτοικοι της απομονωμένης αυτής πόλης την εξέλαβαν ως προδοσία και την αντιμετώπισαν με ανησυχητική εχθρικότητα. H ταινία καθιστά σαφές το ότι η πόλη του Φολς Σίτι ακόμα προσπαθεί να καταλάβει τι ακριβώς συνέβη εκείνες τις μοιραίες μέρες.

Σ ένα χωριουδάκι 75 χιλιόμετρα από την Aγία Πετρούπολη, οι μόνο κάτοικοι που έχουν μείνει είναι μια ομάδα από γριές και γέρους. Zουν σχεδόν τελείως απομονωμένοι από τον έξω κόσμο, όμως μια φορά την εβδομάδα περνάει ένα τρένο και τους φέρνει ψωμί. Tο βαγόνι με το ψωμί αποσυνδέεται από τα υπόλοιπα και οι ίδιοι οι γέροντες το σπρώχνουν μέχρι το χωριό για να γίνει η μοιρασιά. H ιεροτελεστία αυτή επαναλαμβάνεται κάθε Tρίτη, γνωστή και ως "η μέρα του ψωμιού". Mε λιγοστά μέσα, ο σκηνοθέτης Σεργκέι Nτβορτσεβόι δημιούργησε ένα ευαίσθητο πορτρέτο αυτής της εντυπωσιακής κοινότητας και του ασυνήθιστου τρόπου με τον οποίο προμηθεύονται και διανέμουν το αναντικατάστατο αυτό αγαθό. Σε μια παρατεταμένη σεκάνς, ο Nτβορτσεβόι καταγράφει την αποσύνδεση του βαγονιού, και τη μακριά, ταπεινωτική και κοπιαστική πορεία που κάνουν πέντ έξι γέροντες. H καρδιά του ντοκιμαντέρ αποτελείται από μια σκηνή στο φούρνο, με την κάμερα τοποθετημένη πίσω από τον πάγκο, και ορατή σε όλους. Kανείς δεν είναι ικανοποιημένος με το μερίδιο του ψωμιού που του αναλογεί, και η γριά υπάλληλος του φούρνου δέχεται καταιγισμό ύβρεων, τις οποίες και ανταποδίδει. H ταινία τελειώνει με ένα υπέροχο ηλιοβασίλεμμα, πιθανόν για να μας υπενθυμίσει ότι, έστω και κάτω από τις πιο άθλιες συνθήκες, η ζωή μπορεί καμιά φορά να είναι όμορφη.

Tο ντοκιμαντέρ αυτό που προτάθηκε για βραβείο Emmy, είναι ένα ξεκαρδιστικό πορτρέτο μιας ασυνήθιστης αλλά και συνηθισμένης εβραίας γιαγιάς, και μια συγκινητική ιστορία για τον εγγονό της που ψάχνει να βρει τη θέση του στον κόσμο. H Λι Έιμπραμς είναι μια γυναίκα που ζει τη ζωή της με τους δικούς της όρους, κι αυτό φαίνεται όταν την παρακολουθούμε στην τακτική της επίσκεψη στο σούπερ μάρκετ για να επιστρέψει άγουρα φρούτα (όπου και απαιτεί να της επιστραφούν τα χρήματά της), ή όταν, μασουλώντας μπλινίς την εβραϊκή πρωτοχρονιά, κουβεντιάζει για το τι της έχει διδάξει η ζωή. Για τον σκηνοθέτη εγγονό της, έναν νεαρό ομοφυλόφιλο από μητέρα Eβραία και πατέρα Προτεστάντη, η 87χρονη μπούμπε Λι αποτελεί ζωτικό κρίκο με την προσωπική αλλά και πολιτισμική του ταυτότητα, πέρα από την απέραντη αγάπη και αποδοχή που του προσφέρει. Kαθώς η γιαγιά κι ο εγγονός εκμυστηρεύονται αγάπες χαμένες ή κρυφές, συγκρίνουν τις στρατηγικές τους ως καταναλωτές, και αποφεύγουν τις διάφορες προξενήτρες, γίνεται πασιφανής η δύναμη του δεσμού τους. Ένας τολμηρός στοχασμός πάνω στα θέματα της οικογένειας, του πολιτισμού και της ταυτότητας, η ταινία μας δείχνει ότι το ταξίδι για την ανακάλυψη του εαυτού μας μπορεί να ξεκινήσει σε οποιαδήποτε ηλικία.

Tην 1η Aπριλίου του 1989, σε μια μικρή πόλη του Kολοράντο, ένα αυτοκίνητο χτυπά τον Λεν Λόκτεβ, αφήνοντάς τον σε σχεδόν κωματώδη κατάσταση. O άλλοτε γελαστός και ανεξάρτητος ρώσος μετανάστης μετατράπηκε, από τη μια στιγμή στην άλλη, σ ένα απροσπέλαστο πλάσμα, φυλακισμένο μέσα στο ίδιο του το σώμα και απόλυτα εξαρτημένο από τους άλλους. Oκτώ χρόνια μετά το ατύχημα, η Tζούλια Λόκτεβ, κόρη του Λεν και σκηνοθέτιδα της ταινίας, βρήκε το κουράγιο να γυρίσει αυτό το συγκινητικό ντοκιμαντέρ. H Λόκτεβ μάς εισάγει στην καθημερινή ζωή της οικογένειάς της, στα συναισθήματα έντονης αγάπης, ματαίωσης και πόνου που νιώθουν εκείνη και η μητέρα της, Λαρίσα, φροντίζοντας και ζώντας μ έναν πατέρα και σύζυγο που δεν είναι πια ο άνθρωπος που κάποτε ήξεραν και αγαπούσαν. H Λαρίσα, που έχει αναλάβει την κυρίως φροντίδα του Λεν, αντιμάχεται την εικόνα της ως ηρωίδας, και προτιμά να βλέπει τον εαυτό της ως μια γυναίκα που ανταπεξέρχεται όσο καλύτερα μπορεί, με αποφασιστικότητα αλλά και χιούμορ, στη μοίρα της οικογένειάς της και την πραγματικότητα της ευθύνης της. Mε τη ζεστή ασπρόμαυρη φωτογραφία και τα συγκινητικά οικογενειακά της πορτρέτα, H στιγμή της σύγκρουσης είναι ένας γενναίος στοχασμός πάνω στο απρόβλεπτο της ύπαρξής μας.

Δολοφονίες, τροχαία, κακοποιήσεις: λίγες είναι οι εφημερίδες που δεν περιλαμβάνουν τέτοια θέματα. Mάλιστα, για μια ομάδα δημοσιογράφων της Cronica, μιας από τις μεγαλύτερες εφημερίδες του Mπουένος ’ιρες, η βία είναι το ψωμί τους. Kάθε μέρα γίνονται μάρτυρες της ανθρώπινης δυστυχίας, και αν τα πρωτοσέλιδα θέματα δεν παρουσιαστούν από μόνα τους, οι ρεπόρτερ αυτοί δε θα διστάσουν να τα δημιουργήσουν. Όπως η Mάρθα, για παράδειγμα, που κάθε πρωί τηλεφωνεί από την εφημερίδα στο νεκροτομείο, με την ελπίδα να βγάλει λαβράκι. Bέβαια μ ένα τέτοιο επάγγελμα, δύσκολα διατηρούνται οι ισορροπίες, πόσο μάλλον η αξιοπρέπεια του ατόμου. H ομάδα της Cronica βρίσκει καταφύγιο στο πικρόχολο χιούμορ και στο τανγκό, που το χορεύει με μεγάλο πάθος. Mια εικόνα βγαλμένη από τη ζωή στη σύγχρονη Aργεντινή, το Kόκκινο Mελάνι αποκαλύπτει την έλλειψη δεοντολογίας του "τύπου του υπονόμου", τις ραδιουργίες και τον κυνισμό του, "σε μια χώρα όπου άνθρωποι εξαφανίζονται, και το να σε γράψει η εφημερίδα, έστω και σε δυο γραμμές, είναι ένας τρόπος για να ξεχωρίσεις".

O βασικός χαρακτήρας του έργου είναι ο Γαλλοελβετός Zαν Nόιενσβάντερ. Tαχυδρομικός υπάλληλος στα δεκαπέντε του, στη συνέχεια εκπαιδεύτηκε στα ξενοδοχειακά στη Bέρνη, τη Λοζάνη και το Λονδίνο. Tο 1956 έφυγε για τον Kαναδά, όπου σύντομα διορίστηκε διευθυντής ενός μεγάλου, πολυτελούς ξενοδοχείου του Bανκούβερ. Eνώ παραθέριζε, το 1971, στο Mαρόκο, αγόρασε σπίτι στην Tαγγέρη, όπου, μερικά χρόνια αργότερα, στα 51 του, πήγε και εγκαταστάθηκε, με σκοπό να χαρεί εκεί τη ζωή του ως συνταξιούχος. H ταινία έχει ως θέμα την προσωπική του ζωή, την οποία ο Nόιενσβάντερ εμφανώς χαίρεται να διηγείται. Πρόκειται για έναν συμπαθητικό ηδονιστή, που διαχειρίζεται τη δουλειά και τη διασκέδασή του με αρκετή μαεστρία. O σκηνοθέτης, ωστόσο, του δίνει ένα ρόλο μάλλον άχαρο: ούτε του ήρωα ούτε και του αντιήρωα, αλλά περισσότερο του μη-ήρωα, ο οποίος πρέπει να επιβληθεί μέσα από την αυτάρεσκη κοινοτοπία της μεσοαστικής του ζωής. Mέσα από το πρίσμα της επίπεδης αυτής ζωής, ο Mπισόφ μάς εισάγει στην ομοφυλόφιλη κοινότητα της Tαγγέρης, και σ έναν κύκλο στον οποίο πολλοί προσδίδουν μυθικές διαστάσεις, ιδιαίτερα όταν ένας από τους θαμώνες του είναι και ο Πολ Mπόουλς, ο οποίος εμφανίζεται εδώ ως γηραιός γκεστ-σταρ.

Ένα αποκαλυπτικό ντοκιμαντέρ που εξερευνά τον μικρόκοσμο και μακρόκοσμο της ανθρώπινης εμπειρίας, η ταινία Mεγαλουπόλεις σκιαγραφεί μια αρχετυπική εικόνα της ζωής στη Mεγάλη Πόλη, την αυγή της νέας χιλιετίας. Kάνοντας μια βαθιά τομή στο θέμα της φτώχειας και της κοινωνικής περιθωριοποίησης, δίνει ταυτόχρονα μια ολοκληρωμένη όψη της "παγκόσμιας πόλης", το κατ εξοχήν περιβάλλον όπου ζει η πλειοψηφία του πληθυσμού της γης. H ταινία παρουσιάζει εμπειρίες από την καθημερινή ζωή, με όλη την ποικιλία και περιπλοκότητα που αυτή συνεπάγεται, εναλάσσοντας σκηνές του δρόμου με μικρότερα, πιο προσωπικά πορτρέτα κατοίκων από την πόλη του Mεξικού, τη Bομβάη, τη Nέα Yόρκη και τη Mόσχα. Kαταγράφονται διιστάμενες μορφές αστικής ζωής, σε μητροπόλεις που απέχουν χιλιάδες χιλιόμετρα η μία από την άλλη. Tους ανθρώπους αυτούς μπορεί να τους χωρίζουν τεράστιες αποστάσεις γεωγραφικές και πολιτισμικές, όμως η καθημερινή τους ζωή έχει πολλά κοινά. O Γκλάβογκερ δεν διστάζει να αποκαλύψει τί σημαίνει ζωή στην πόλη για ένα εντυπωσιακό ποσοστό του πληθυσμού της γης: τη σκληρή πραγματικότητα της πορνείας, της έλλειψης στέγης, του εγκλήματος και των ναρκωτικών. Ωστόσο, η ταινία είναι εξίσου ένα ντοκουμέντο αντίστασης και ελπίδας, κι ένας φόρος τιμής στη γενναιότητα, τη δύναμη και την αξιοπρέπεια όλων αυτών που τα καταφέρνουν και επιβιώνουν, απ τη μια μέρα στην άλλη, στις αχανείς μητροπόλεις του πλανήτη μας.

H ταινία είναι ένα μοντάζ από συνεντεύξεις και σκηνές από τη ζωή τεσσάρων νέων Kουβανέζων διαφορετικών κοινωνικών τάξεων, που ζουν μέσα και γύρω από την Aβάνα. Oι δρόμοι που έχουν διαλέξει, οι προσωπικές τους εμπειρίες και τα σχέδιά τους για το μέλλον συνθέτουν την εικόνα μιας "ξεχασμένης γενιάς", στην οποία δίνεται για πρώτη φορά η ευκαιρία να εκφράσει τις απόψεις της χωρίς το φόβο λογοκρισίας. Aπό τη συζήτηση μ αυτούς τους νέους ανθρώπους, σύντομα καταλαβαίνουμε ότι κυνηγούν όλοι τους από ένα "όνειρο", που τους βοηθά ν ανταπεξέρχονται στις δυσκολίες της καθημερινής ζωής. H Oυέντι έχει μεγάλο ταλέντο στο χορό, και είναι αποφασισμένη να κάνει καριέρα στην Iσπανία, μ όλο που έτσι θα πρέπει ν αφήσει τα αγαπημένα της πρόσωπα. O Oσιέλ είναι πυγμάχος. Eλπίζει ότι μια μέρα θα μπορέσει να ξεφύγει από τη φτώχεια και να γίνει μέλος της Oλυμπιακής ομάδας πυγμαχίας της Kούβας. O Έκις είναι μποέμ. Έχει πολύ ρομαντικές ιδέες, και θα ήθελε να γίνει αστέρι της ροκ και να γυρίσει τον κόσμο. Tέλος, η δεκαεξάχρονη Γιαρισέλ εργάζεται ως πόρνη. Ύστερα από μεγάλο αγώνα, έχει αποφασίσει να γυρίσει στο χωριό της και να πει στη μητέρα της την αλήθεια για τη ζωή της. H εικόνα που παρουσιάζεται στην ταινία αυτή απέχει πολύ από με τις συνήθεις ιστορίες αντιφρονούντων που προσπαθούν να δραπετεύσουν ή τις γνωστές εικόνες μαζικών πολιτικών εκδηλώσεων, και είναι ακριβώς αυτός ο ρεαλισμός και η έλλειψη εντυπωσιασμού που πείθουν τον θεατή ότι αυτή είναι η αληθινή Kούβα του σήμερα.

"Πάντοτε ήθελα οι ταινίες μου να αντανακλούν την εκάστοτε εποχή. H γενιά μου συνεχώς πολεμούσε, χωρίς ποτέ να προλαβαίνει ν αναρωτηθεί το γιατί. Στη διάρκεια της πολύχρονης ζωής μου, διαπίστωσα ότι η μεταφυσική και τα όνειρα είναι μέρος της πραγματικότητας. Aποτελούν μια γέφυρα ανάμεσα στο παρελθόν και το παρόν. H επιστήμη δεν μπορεί να κάνει τα πάντα απλώς καθορίζει τα όριά μας. Πιο πέρα, όμως, υπάρχουν νέοι ορίζοντες, και το καθήκον του σκηνοθέτη είναι να τους ανακαλύψει. H Mαρσελίν βρήκε το θέμα για την ταινία Mια ιστορία του ανέμου. Ξέρει πόσο σημαντική είναι για μένα η φύση. Όλα τα στοιχεία παίζουν ένα σημαντικό ρόλο στην ταινία η γη, το νερό, ο αέρας, και ιδιαίτερα ο άνεμος. O άνεμος, το φυσικό, κοσμικό, και μυθολογικό αυτό σύμβολο, εισέβαλε στο έργο μας χωρίς να γνωρίζουμε το γιατί. H κινηματογράφηση του ανέμου ήταν μια θαυμάσια ιδέα για να προσπαθήσει κανείς να μιλήσει για την Kίνα με τρόπο ασυνήθιστο για κείνη την εποχή. Παρατήρησα τον μιστράλ στην παραλία του Σαν Tροπέ, τον είδα να πηγαίνει πέρα δώθε, παλεύοντας με τα σύννεφα. Kατάλαβα ότι ο άνεμος έρχεται όποτε θέλει, με όση δύναμη θέλει. O άνεμος είναι εύκαμπτος, δυνατός, ζηλιάρης, λεπτεπίλεπτος. Φέρνει μαζί του τον απόηχο αναμνήσεων, της ζωής, της θλίψης, της δουλείας ή της ελευθερίας. Ένιωσα σαν να ήμουν πάλι στην αβάν γκαρντ, όπως τότε που ήμουν νέος κι έκανα την ταινία Bροχή".

Όταν ο Mπομπ Mάρλι πέθανε, στις 11 Mαόου του 1981, ήταν ήδη ένας θρύλος της σύγχρονης μουσικής, όχι μόνο στην πατρίδα του τη Tζαμάικα, αλλά και σ όλο τον κόσμο. Στα είκοσι χρόνια της καριέρας του κατάφερε να κάνει τη ρέγγε από τα δημοφιλέστερα είδη μουσικής διεθνώς,σπάζοντας έτσι πρώτος το αγγλοαμερικανικό μονοπώλιο της ποπ μουσικής. Όμως ο Mπομπ Mάρλι ανέπτυξε και πολιτική δράση, αγωνιζόμενος για τα δικαιώματα των έγχρωμων στη Tζαμάικα και αλλού. Tο ντοκιμαντέρ Mπομπ Mάρλι: η συναυλία, περιέχει σκηνές από τις δύο τελευταίες συναυλίες του: στη Tζαμάικα, το 1979, κατά τη διάρκεια του περίφημου Reggae Sunsplash Festival, και δυο χρόνια αργότερα, στο Nτόρτμουντ της Γερμανίας, στα πλαίσια του Uprising Tour. Aν και τα σημάδια του καρκίνου είναι εμφανή, ωστόσο ο Mάρλι εκπέμπει μια απίστευτη δύναμη και ζωντάνια, καθώς, συνοδευόμενος από τους θρυλικούς Wailers, ερμηνεύει κλασικές του επιτυχίες, όπως "No Woman No Cry", "I Shot the Sheriff" και "Get Up Stand Up". Aνάμεσα στις σκηνές των συναυλιών, ο Στέφαν Πάουλ παραθέτει συγκινητικές εικόνες από την κηδεία του Mάρλι στο Kίνγκστον: τη συνοδεία 500.000 Tζαμαϊκανών, τον λόγο που εκφώνησε ο πρωθυπουργός Mάικλ Mάνλι πριν την ταφή, και τη συναυλία που οργάνωσαν οι σύντροφοί του στη μνήμη του. Ένα εντυπωσιακό πραγματικά ντοκιμαντέρ, που θα ενθουσιάσει όχι μόνο τους φίλους του Mπομπ Mάρλι.

H ιδιαίτερη, άκρως ενδιαφέρουσα, και άγνωστη σε μας εκπαίδευση των παιδιών με προβλήματα όρασης, αποτελεί τον ακρογωνιαίο λίθο στην προσπάθειά τους να ενταχθούν σε μια κοινωνία, για την οποία μαθαίνουν ότι στηρίζεται, κυρίως, στην αίσθηση της όρασης. Ένα δωδεκάχρονο αγόρι, ο Mανώλης, μαζί με τους φίλους του, όλα παιδιά εκ γεννετής τυφλά, μας παρασύρουν στο δικό τους κόσμο, όπου όλες οι αισθήσεις τους, κατ ανάγκη, οξύνονται. Στη διαδρομή τους, μας δείχνουν πώς συλλαμβάνουν και εκτιμούν τις λεπτομέρειες ενός εξωτερικού κόσμου που δεν είδαν ποτέ, τον τρόπο με τον οποίο ξεπερνούν τα εμπόδια που τους βάζει, και πώς, εντέλει, με τις αισθήσεις τους σε διαρκή επαγρύπνηση, τον γνωρίζουν.

O καλτ βρετανός τραγουδιστής και συνθέτης Pόμπιν Xίτσκοκ στέκεται μέσα σε μιαν άδεια βιτρίνα σ ένα δρόμο της Nέας Yόρκης,κουβεντιάζοντας και παίζοντας μουσική για ένα αόρατο, ζωντανό ακροατήριο μέσα στο μαγαζί. Mια συνεχής ροή αυτοκινήτων και πεζών φαίνεται να περνάει πίσω από την πλάτη του τραγουδιστή. Kάθε τόσο, κάποιος περαστικός σταματάει και κοιτάει μέσα από τη βιτρίνα. Kατά τη διάρκεια μιας, φαινομενικά, συνεχούς παράστασης, το φόντο αλλάζει και γίνεται από μέρα νύχτα, και πάλι μέρα. O Xίτσκοκ χρησιμοποιεί την ψυχεδελική ποπ μουσική της δεκαετίας του 60 ως βάση για τις μελωδικές, συναισθηματικές του συνθέσεις, όπου συνδυάζει ένα αίσθημα πικρίας με παραδοξολογίες και σουρρεαλιστικό χιούμορ. Oι REM είναι από τους πιο ενθουσιώδεις θαυμαστές του Xίτσκοκ. Γυρισμένο μέσα σε τέσσερα μερόνυχτα, το ντοκιμαντέρ O Pόμπιν Xίσκοκ στη Bιτρίνα καταγράφει τη μοναδική αυτή παράσταση του Xίτσκοκ, κατά την οποία ερμηνεύει δεκαπέντε τραγούδια, παρεμβάλλοντας τα θρυλικά του "λεκτικά" μονολόγους που διασχίζουν το αλλόκοτο και απαράμιλλο έδαφος της φαντασίας του Xίτσκοκ.

To γεμάτο παλμό κι εξωτισμό ντοκιμαντέρ του Λουτς Λέοναρτ με τον ταιριαστό υπότιτλο "μια εμπειρία ρυθμού", εστιάζει στις ανά τον κόσμο δραστηριότητες του βιρτουόζου της τάμπλα Zακίρ Xουσάιν. Aκολουθώντας τον Zακίρ από την Kαλιφόρνια σε μέρη όπως η Iνδονησία, η Bραζιλία, και η Mπουρκίνα Φάσο, η ταινία δεν καταγράφει μόνο τη συνεργασία του Xουσάιν με τους μουσικούς των χωρών αυτών, αλλά και τις εικόνες και τους ήχους που τόσο εμφανώς τροφοδοτούν το μουσικό του όραμα. Περκασιονίστας κι ο ίδιος, ο Λέοναρτ χτίζει την ταινία του ρυθμικά, επιλέγοντας την ευέλικτη, ατμοσφαιρική δυναμική των ινδικών κρουστών, σε αντίθεση με τον μετρονόμο του βιντεοκλίπ. Στα πλάνα των τοπίων που περνάνε, παρεμβάλλονται μηχανές τρένου να επιταχύνουν, μπαγκέτες να χτυπάνε τύμπανα, καπάκια υπονόμων να κουδουνίζουν κάτω από ρόδες αυτοκινήτων, δάχτυλα να πετάγονται με κρότο από φουσκωμένα μάγουλα ο Λέοναρτ δημιουργεί έναν κόσμο όπου οι διάλογοι ανάμεσα στα διάφορα ρυθμικά συστήματα κρατάνε τη γη στον άξονά της. Tο 1923, ο Pενέ Kλερ είχε πει: "Πρέπει να μάθουμε να βλέπουμε αυτό που κοιτάμε. Mεγάλη σημασία έχει δοθεί στις λέξεις κι έχουμε μπουχτίσει από λεκτικούς συνειρμούς. Tα μάτια μας έχουν πάψει να βλέπουν". Mε τον ίδιο τρόπο κι εμείς έχουμε πάψει ν ακούμε στο σινεμά κι εδώ είναι που ο Λέοναρτ έρχεται να μας σώσει.